Shënimet e mësimit të shtatëmbëdhjetë – 22 dhjetor

بسم الله الرحمن الرحيم

Shënimet >>>

Në përgjithësi:

Nëse fjala që e shpreh vepruesin (që është تُ) nuk është njëra nga këto shkronja   – ا, و, ي  , atëherë ne e bëjmë të heshtur (sakin) Lamin e foljes.

Përndryshe, harakeja e Lamit të foljes e merr një harakeh që i përshtatet shkronjës pas saj.

  • Shembuj kur e bëjmë të heshtur lamin:
    • فَعَلْتُ – Shkronja e bashkangjitur është ‘تُ’ (ta medhmumeh) e shpreh vepruesin, dhe nuk është një nga këto shkronja:  ا, و, ي  – Kjo do të thotë se duhet ta bëjmë të heshtur Lamin e foljes (Fe’aL tu)
    • فَعَلْنَا – Shkronja e bashkangjitur është ‘نَا’  e shpreh vepruesin, dhe nuk është një nga këto shkronja – ا, و, ي Kjo do të thotë se duhet ta bëjmë të heshtur Lamin e foljes (Fe’aLna) – Vini re: نَا  shihet bashkë si një (‘na’) dhe jo e ndarë (një nun dhe një elif)
    • فَعَلْتَ – Shkronja e bashkangjitur është ‘تَ’ (ta meftuhah)  e shpreh vepruesin, dhe nuk është një nga këto shkronja   – ا, و, ي   – Kjo do të thotë se duhet ta bëjmë të heshtur Lamin e foljes (Fe’aLte)
    • فَعَلْتِ – Shkronja e bashkangjitur është ‘تِ’ (ta meksurah) e shpreh vepruesin, dhe nuk është një nga këto shkronja   – ا, و, ي     – Kjo do të thotë se duhet ta bëjmë të heshtur Lamin e foljes (Fe’aLti)
  • Shembuj kur nuk duhet ta bëjmë të heshtur Lamin e foljes:
    • فَعَلاَ – نَصَرَا  Shkronja e bashkangjitur është the ‘ ا ’ (elif) e shpreh vepruesin, dhe është një nga këto shkronja   – ا, و, ي   – Kjo do të thotë se Harakeja e Lamit e merr një harakeh që i përshtatet shkronjës pas saj. Këtu, shkronja pas lamit është Elifi dhe harakeja që i përshtatet glifit është fet’heja. (Fe’aLEE- NesaRAA)
    • فَعَلُوا – نَصَرُوا  Shkronja e bashkangjitur është the ‘و’ (Waw) e shpreh vepruesin, dhe është një nga këto shkronja   – ا, و, ي   – Kjo do të thotë se harakeja e lamit e merr një harakeh që i përshtatet shkronjës pas saj. Këtu shkronja pas lamit është waw dhe harakeja e përshtatshme për wawin është Dhamiru Raf’ë.  (Fe’aLUU – NesaRUU)

Harakeja që i përshtatet Elif-it është harakeja që e prodhon Elifin kur zgjatet t (Fet’hah)

Harakeja që i përshtatet Waw-it është harakeja që e prodhon wawin kur zgjatet (Dhamiru Raf’ë).

Harakeja që i përshtatet Je-së është harakeja që e prodhon Je-në kur zgjatet (Kesrah)

* Fjala e cila e shpreh vepruesin dhe mund vetëm të bashkëngjitet quhet : ضَمِيرُ رَفع(Dhamiru Raf’ë) *

 

  • نَصَرتُ (unë kam dhënë fitore) – Kjo Ta ‘تُ’ është  ضَمِيرُ رَفع (Dhamiru Raf’ë) – dhe Ra-ja është bërë e heshtur për shkak të dy gjërave: 1- ai (dhamiri تُ ) e shpreh vepruesin  2-  nuk është një nga tri shkronjat 
  • نَصَرنَا  (ne kemi dhënë fitore) – Kjo Ta ‘نَا’ është ضَمِيرُ رَفع (Dhamiru Raf’ë) – Dhe Ra-ja gjithashtu është bërë e heshtur për shkak të dy gjërave: 1- ai (dhamiri نَا) e shpreh vepruesin  2 – nuk është një nga tri shkronjat.   
  • تُ (ta me Dhamiru Raf’ë) i referohet ‘Folësi i vetëm  المُتَكَلِّم  (El- Mutekel-lim)

*Vini re: Sa herë që thuhet se është  ضَمِيرُ رَفع (Dhamiru Raf’ë), ai e shpreh vepruesin.*

المُخَاطَب  ‘Ai të cilit i drejtohemi / flasim – Veta e dytë’

تَ – فَعَلتَ (Ta me fet’hah ‘ta’): që i referohet ‘ Një mashkull i vetëm të cilit flasim ’

تِ – فَعَلتِ (Ta me kesrah ‘ti’): që i referohet ‘ Një femër e vetme të cilës i flasim’

تُمَا – فَعَلتُمَا (Ta me dammeh dhe Mim me fet’hah dhe elif ‘tumee’): Që i referohet ‘Dy meshkuj, femra ose përzierje – të cilëve ju drejtohemi’

تُم – فَعَلتُم (Ta me dammeh dhe Mim me sukun ‘tum’): Që i referohet ‘Një grup meshkujsh ose përzierje të cilëve ju drejtohemi”

تُنَّ – فَعلتُنَّ (Ta me dammeh dhe Nun me shedeh dhe fet’hah ‘tunna’): Që i referohet ‘Një grup femrash’

  • Nëse ‘ت’  në origjinë mes dammeh, fet’hah ose kesrah, atëherë është ضَمِيرُ رَفع   që e shpreh vepruesin.
  • نَصَرتَ  (NesaRte): Ti (mashkull i vetëm) ke dhënë fitore
  • نَصَرتِ  (NesaRti): Ti (femër e vetme) ke dhënë fitore
  • نَصَرتُمَا  (NesaRtumee): Ju dy (femër/mashkull ose përzierje) keni dhënë fitore
  • نَصَرتُم  (NesaRtum): Ju të gjithë (meshkuj ose përzierje) keni dhënë fitore
  • نَصَرتُنَّ  (NesaRtunne): Ju të gjitha (femra) keni dhënë fitore
  • تُما– تُ: “ta-ja’ e shpreh vepruesin –مَ  : për momentin merreni si Elif për tu varur në të  (këtë do ta mësojmë inshaAllah në nivele më të avancuara ) –  ا : ‘Elifi’ i dysisë (i shpreh dy) në arabisht quhet: ألِفُ الاثنَين (Eliful ithnejn)
  • Pse ‘Ta’? për ta shprehur vepruesin – Pse “Elif”? për ta shprehur dysinë
  • Një grup – të cilit i drejtohemi, është një nga këto tri:

1-      Vetëm meshkuj – تُم  

2-      Meshkuj dhe femra (Përzierje) – تُم

3-      Vetëm femra – تُنَّ

  • تُم – تُ : ‘Ta’ e shpreh vepruesin – مْ  : ‘mimi’ e shpreh grupin, quhet مِيمُ الجَمع (Mimul xhem’ë / mimi i grupit)
  • تُنَّ – تُ : ‘Ta’ e shpreh vepruesin –نَّ  : ‘nun me shedeh fet’hah’ e shpreh rreptësisht vetëm grupin me femra.
  • Nëse e shikojmë ‘atij që i drejtohemi”  المُخَاطَب’ gjithmonë vërehet se ka ‘Ta’ e vepruesit.

 

الله تعالى أعلم والحمد لله والصلاة والسلام على رسول الله

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s